1. Điểm mặt những "thủ phạm" phổ biến nhất gây đau tức ngực ở trẻ

Nếu trẻ than đau ngực nhưng vẫn vui chơi, ăn ngủ bình thường, cha mẹ hãy nghĩ ngay đến những nguyên nhân lành tính thường gặp dưới đây:

Những nguyên nhân gây tức ngực ở trẻ là gì?

1.1. Bất thường từ Cơ - Xương - Khớp (Thủ phạm số 1)

Đây là nguyên nhân hàng đầu chiếm tới 50 - 60% các ca đau ngực ở trẻ em và thanh thiếu niên.

• Viêm sụn sườn (Costochondritis): Đây là tình trạng sưng viêm tại các khớp nối giữa xương sườn và xương ức. Trẻ thường cảm thấy đau nhói hoặc đau nhức âm ỉ ở vùng ngực trước. Cơn đau sẽ tăng lên khi trẻ hít thở sâu, ho, hoặc khi cha mẹ dùng tay ấn nhẹ vào vùng ngực của trẻ.

• Căng cơ hoặc chấn thương do vận động: Trẻ em rất hiếu động. Việc chơi thể thao quá sức, xách cặp đi học quá nặng, tập tạ sai tư thế hoặc những va đập nhẹ vùng ngực trong lúc nô đùa đều có thể làm căng các bó cơ thành ngực, dẫn đến những cơn đau tức kéo dài vài ngày.

1.2. Vấn đề từ hệ hô hấp

Mũi họng và phổi nằm ngay phía sau thành ngực, do đó các bệnh lý hô hấp rất dễ gây ra cảm giác đau tức.

• Ho kéo dài: Khi trẻ bị cảm lạnh, viêm phế quản hay viêm phổi và phải ho rũ rượi, ho sù sụ liên tục nhiều ngày, các cơ liên sườn và cơ hoành phải co bóp liên tục dẫn đến "bị vắt kiệt sức". Hậu quả là trẻ sẽ thấy đau rát và tức ngực mỗi lần bật ho.

• Hen suyễn (Asthma): Ở những trẻ có cơ địa hen suyễn, tình trạng co thắt đường thở khiến trẻ cảm thấy lồng ngực bị chèn ép, nặng trĩu. Cơn đau thường đi kèm với tiếng thở khò khè và khó thở.

1.3. Trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

Nhiều cha mẹ bất ngờ khi biết dạ dày lại gây đau ngực. Thực quản là ống dẫn thức ăn chạy thẳng qua lồng ngực. Khi axit từ dạ dày trào ngược lên thực quản, nó sẽ làm "bỏng" lớp niêm mạc tại đây.

• Dấu hiệu đặc trưng: Trẻ thường mô tả cơn đau như có lửa đốt (nóng rát) ở vùng giữa ngực hoặc ngay dưới xương ức. Cơn đau thường xuất hiện sau bữa ăn no, khi trẻ ăn quá nhiều đồ chua, cay, đồ ăn nhanh, hoặc khi trẻ nằm ngay sau khi ăn. Trẻ có thể kèm theo biểu hiện ợ hơi, ợ chua hoặc hôi miệng.

1.4. Yếu tố tâm lý (Căng thẳng, lo âu)

Đừng xem nhẹ sức khỏe tinh thần của trẻ. Khi trẻ phải đối mặt với áp lực học hành thi cử quá lớn, bị bạn bè bắt nạt, hoặc chứng kiến bạo lực gia đình, cơ thể sẽ phản ứng lại bằng những cơn đau thực thể.

• Trẻ bị rối loạn lo âu thường trải qua cảm giác tim đập nhanh, thở nông và đau tức lồng ngực. Đặc điểm nhận dạng là cơn đau không có vị trí rõ ràng, kết quả xét nghiệm y tế hoàn toàn bình thường, nhưng trẻ lại thường xuyên than thở và mệt mỏi.

2. Nguyên nhân từ Tim mạch (Hiếm gặp nhưng Cực kỳ Nguy hiểm)

Chỉ có khoảng 1 - 2% số ca đau ngực ở trẻ em thực sự do các bệnh lý về tim. Dù cực kỳ hiếm gặp, nhưng đây lại là những tình trạng đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

• Viêm cơ tim / Viêm màng ngoài tim: Thường xảy ra sau một đợt nhiễm trùng do virus (như virus cúm, Coxsackievirus). Trẻ có biểu hiện đau ngực dữ dội, sốt, mệt mỏi lả người và khó thở ngay cả khi nằm nghỉ.

• Dị tật tim bẩm sinh hoặc rối loạn nhịp tim: Cơn đau ngực thường xuất hiện đột ngột khi trẻ đang vận động mạnh, đi kèm với cảm giác tim đập thình thịch, đánh trống ngực liên hồi.

3. Dấu hiệu khi nào cha mẹ CẦN đưa trẻ đi cấp cứu ngay?

Đau ngực do cơ xương khớp thường tự thuyên giảm khi nghỉ ngơi. Tuy nhiên, cha mẹ cần lập tức gọi xe cấp cứu hoặc đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất nếu cơn đau ngực đi kèm với bất kỳ dấu hiệu nào sau đây:

• Khó thở trầm trọng: Trẻ thở hổn hển, thở dốc, nhịp thở nhanh bất thường, có hiện tượng rút lõm lồng ngực.

• Môi và da tím tái: Vùng da quanh miệng, đầu ngón tay, ngón chân chuyển sang màu xanh tím (dấu hiệu cơ thể đang thiếu oxy máu cấp tính).

• Mất ý thức: Trẻ kêu đau ngực sau đó bị choáng váng, ngất xỉu, hoa mắt hoặc vã mồ hôi hột.

• Cơn đau lan tỏa: Đau ngực với mức độ dữ dội, cảm giác như bị vật nặng đè lên ngực, cơn đau lan ra vai, cánh tay trái, lên cổ hoặc ra sau lưng.

• Đau ngực đi kèm nhịp tim bất thường: Trẻ phàn nàn tim đập quá nhanh (như ngựa phi) hoặc quá chậm so với bình thường.

• Trẻ có tiền sử mắc các bệnh lý tim mạch bẩm sinh, bệnh Kawasaki hoặc hội chứng Marfan.

4. Cha mẹ nên làm gì khi con kêu đau tức ngực?

Sự hoảng loạn của người lớn sẽ lây lan sang trẻ, khiến trẻ càng thêm sợ hãi và thở gấp, làm cơn đau tồi tệ hơn. Hãy áp dụng các bước xử trí bình tĩnh sau:

1. Trấn an và đánh giá tình hình: Hãy ôm trẻ, bảo trẻ hít thở sâu và đều. Dùng những câu hỏi gợi mở để trẻ mô tả: "Con đau ở chỗ nào?", "Đau như kim châm hay đau nóng rát?", "Ấn vào có đau hơn không?".

2. Cho trẻ nghỉ ngơi: Dừng ngay mọi hoạt động vui chơi, thể thao. Cho trẻ nằm tựa lưng thư giãn.

3. Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc: Không bôi các loại dầu nóng, cao dán hay cho trẻ uống thuốc giảm đau (như Paracetamol, Ibuprofen) khi chưa rõ nguyên nhân, vì thuốc có thể làm lu mờ các triệu chứng bệnh lý nguy hiểm, cản trở việc chẩn đoán của bác sĩ.

4. Theo dõi sát sao: Quan sát nhịp thở, màu sắc da và các biểu hiện đi kèm. Nếu chỉ là đau cơ do vận động, hãy chườm ấm vùng ngực và cho trẻ nghỉ ngơi vài ngày. Nếu tình trạng đau kéo dài không dứt, hãy đặt lịch khám với bác sĩ Nhi khoa.

Cha mẹ cần theo dõi sát sao và đưa con đi khám kịp thời

Đau tức ngực ở trẻ em phần lớn là một lời "than phiền" lành tính của cơ thể sau những ngày hoạt động quá mức hoặc là hệ quả của các bệnh lý hô hấp, tiêu hóa thông thường. Hiểu đúng bản chất của từng cơn đau sẽ giúp cha mẹ dẹp bỏ được nỗi lo âu thái quá. Tuy nhiên, ranh giới giữa an toàn và nguy hiểm đôi khi rất mỏng manh. Việc ghi nhớ các dấu hiệu "cờ đỏ" và đưa trẻ đi khám kịp thời chính là chiếc chìa khóa sống còn giúp cha mẹ bảo vệ trái tim và nhịp thở khỏe mạnh của con yêu.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

• Fanpage của Dr Thắng

1. Thạc sĩ Vũ Công Thắng:

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Ths. Vũ Công Thắng: 

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. THS. Vũ Công Thắng: 

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

• Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)

• Địa chỉ phòng khám: Phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Phố Hoàng Ngân, Phường Yên Hòa, Hà Nội.

• Thời gian làm việc: Sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.

• Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699